NOWY TARG. W dzień Wszystkich Świętych kwestarze z puszkami znowu staną u bram cmentarza. XVIII Kwestę Nowotarską organizuje Podhalańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk przy współpracy z Urzędem Miasta. Bierze w niej udział ok. 100 przedstawicieli różnych nowotarskich środowisk, a odwiedzający cmentarz zawsze okazują hojność dla ratowania zabytkowych nagrobków, które stanowią o pięknie naszej XVIII-wiecznej nekropolii.
Efekt ubiegłorocznej Kwesty to ponad 22 tysiące zł. Zebrane pieniądze pozwoliły na odrestaurowanie trzech kolejnych zagrożonych popadnięciem w ruinę pereł cmentarnej architektury. Jedna z nich to płaski nagrobek z piaskowca, z wykutym w kamieniu i już zwietrzałym, rozmytym napisem. Jest to miejsce wiecznego spoczynku zmarłego w 1902 roku c.k. austriackiego sędziego i doktora praw Jana Pochrona. Piaskowcowa płyta kryła solidną murowaną piwnicę, ale nagrobek był mocno zapadnięty. Dlatego zabiegi polegały m.in. na podniesieniu go przez wykonanie stopy fundamentowej, zakonserwowaniu piaskowca, odnowieniu napisu.
Kolejny odnowiony nagrobek, położony za Kwaterą Legionistów, kryje doczesne szczątki pochowanego w 1943 roku Józefa Stiastnego, który przed wojną był kapelmistrzem. Opieka nad odrestaurowanym zabytkiem zostanie więc prawdopodobnie powierzona Ochotniczej Straży Pożarnej.
Renowacji został poddany także piękny żeliwny krzyż z nagrobka Katarzyny Słowakiewicz. Jak informuje sygnatura na odwrocie, został on odlany w manufakturze wiedeńskiej. Po odnowieniu stanie się kolejnym elementem zdobiącym lapidarium.
Renowacje nagrobków są dziełem konserwatora zabytków Jana Chodorowicza, który od kilku lat kontynuuje dzieło ojca, Piotra.
Tydzień przed Dniem Wszystkich Świętych, z udziałem burmistrza Grzegorza Watychy, odbyło się spotkanie poprzedzające XVIII Kwestę. Prowadził je Jakub Swalarz – skarbnik Podhalańskiego Towarzystwa, informując o nowych pomysłach na zachowanie przynajmniej pamiątkowych elementów rozbieranych starych nagrobków w postaci tablic, napisów, krzyży. Miejsce na nie – wzorem Cmentarza Rakowickiego – znalazłoby się np. na fragmencie muru dzielącego starą i nową część cmentarza. Stąd też prośba do osób zamierzających rozebrać stare nagrobki w celu przebudowania lub odzyskania miejsca, by przed dokonaniem tego zgłosiły taki zamiar i zasięgnęły opinii Podhalańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk lub bezpośrednio konserwatora Jana Chodorowicza.
Puszki na XVIII Kwestę przygotowali Anna i Marcin Ozorowscy, 3 tysiące pudełek z zapałkami okleili uczniowie „dwójki”. Porównawcze zdjęcia odrestaurowanych nagrobków pojawiły się na tablicach u bram cmentarza przed 1. listopada. Wkrótce PTPN upubliczni sprawozdanie z renowacji wykonanych dzięki datkom z ubiegłorocznej Kwesty.
Fot. Anna Szopińska
