POLSKA-SŁOWACJA. Cykl 14 telewizyjnych audycji i mapa turystyczna to plon polsko-słowackiego projektu. „Szlakiem mało znanych osobliwości przyrodniczych i kulturowych wokół Tatr” ruszyła ekipa Nowotarskiej Telewizji Kablowej. Na zrealizowanie tego wcale dużego mikroprojektu pozwoliły fundusze unijne.
Dwujęzyczna produkcja finansowana była z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i z budżetu państwa za pośrednictwem Euroregionu „Tatry”, w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Rzeczpospolita Polska – Republika Słowacka 2007 – 2013, czyli z pieniędzy minionej już perspektywy.
Na promocję filmowych audycji przybyli goście i z Kieżmarku, który był partnerem NTvK w tym dziele, i z innych miejscowości na Słowacji. Gabriela Bodnarova reprezentowała kieżmarski Urząd Miasta. Pojawili się przedstawiciele Euroregionu „Tatry” i proboszczowie – gospodarze sakralnych zabytków z polskiej strony pogranicza, za wyjątkiem ś.p. ks. kustosza z Ludźmierza… Jego piękna wypowiedź na temat związków świętego Jana Pawła II z Ludźmierzem i słowa, które działa w ludzkich duszach, prawdopodobnie była ostatnim z medialnych wystąpień nowotarskiego dziekana. Pamięć ks. Tadeusza Juchasa zgromadzeni na promocji uczcili minutą ciszy pełną dobrych wspomnień.
Na polsko-słowacką koprodukcję składa się dwujęzyczny cykl 14 audycji poświęconych miejscom bliskim, a jednak mało znanym; osobliwościom przyrody i kultury rozsianym w promieniu kilkudziesięciu kilometrów, lecz wciąż intrygującym, zadziwiającym, tajemniczym. Dziwa natury i budowle uczynione ludzką ręką ciągle jeszcze pełne są zagadek.
Dowodzą tego odcinki, których emisja w Nowotarskiej Telewizji Kablowej już się rozpoczęła i będzie kontynuowana w każdą środę. Materiał filmowy realizował Jan Makowski, prezes NTvK, montował go i dobierał muzykę Konrad Makowski, autorzy scenariusza to Anna Majorczyk i Józef Słowik. Koordynatorką projektu była Katarzyna Put. Głosu użyczył aktor – Jakub Kosiniak. Audycje liczą 8 – 15 minut. Najdłuższy odcinek opowiada o Zubrzycy.
Wędrówka kamery rozpoczną się w Nowym Targu, z jego siedmiowiekową historią i obserwowaną dziś dynamiką rozwoju w różnych dziedzinach życia. Dalej wiedzie przez torfowiskową enklawę „Boru na Czerwonem”; przez malowniczą i bogatą swoimi dziejami Dolinę Potoku Łopuszanka; Pieniński Pas Skałkowy ze Skałką Rogoźnicka, Cisową Skałą, Obłazową i Kramnicą; spiski Trybsz z XVI-wiecznym kościółkiem św. Elżbiety Węgierskiej i najdłuższą wieś Słowacji – Osturnię z zabytkami rusnackiej kultury.
Wyżne Rużbachy po słowackiej stronie, ze swoimi termalnymi wodami, jeziorkiem Krater, stylową zabudową i plenerową galerią kamiennych rzeźb, sława uzdrowiska otacza już od XVI wieku. Kolegium pijarów, renesansowe i barokowe zabytki w XVI i XVII wieku uczyniły Podoliniec „Atenami Połnocy”. Urokliwe miasteczko Spiska Biała zachwyca śladami wielokulturowości Spisza. Strażki to wspaniale zachowany renesansowy kompleks zamkowy z galerią obrazów Ladislava Mednyanszky’ego, ale i XV-wieczny gotycki kościółek. Skansem w Liptowskiej Przybylinie u stóp Tatr Zachodnich gromadzi zabytki z obszaru, które dziś kryją wody Liptowskiej Mary. Cudami natury i zespołem wodnych młynów zachwyca Dolina Kwaczańska, oddzielając Góry Choczańskie od Tatr Zachodnich. Do Liptowskiego Hradku przyciągają ruiny średniowiecznego zamku, ale i unikatowe „benadikowe kule” – przyrodnicze dziwo z wapiennych zlepieńców. Jezioro Orawskie – największy sztuczny zbiornik Słowacji – rozciąga się w sąsiedztwie pełnych zabytków miast: Namiestowa i Twardoszyna.
Wracając na polską stronę, szlak osobliwości biegnie przez zubrzycki skansen, Orawkę z XVII-wiecznym kościołem, który znalazł się na światowej liście dziedzictwa kulturowego UNESCO i sanktuaryjny, XIII-wieczny Ludźmierz.
Wszystko to – na mapie wydanej w tysiącu egzemplarzach, na tyluż kompletach czterech płyt CD i… z poczuciem niedosytu, bo wspaniałych plenerów, pięknych miejsc, cudów natury, zdumiewających wytworów człowieka jest na tak bliskim obszarze pogranicza o wiele, wiele więcej. Płytki z 14-toma audycjami i mapy, jako wydane za unijne pieniądze, nie są przeznaczone do sprzedaży. Mogli je dostać uczestnicy premiery. A teraz pozostaną one materiałem promocyjnym miasta.
Klimat dwugodzinnej promocji tworzyła nie tylko góralska muzyka – także skrzypcowo-organowe wykonania Renaty Boruckiej i Marcina Augustyna.
1000 map i 14 filmowych audycji
Fot. Anna Szopińska