Rozmowa Krzysztofem Faberem, starostą Powiatu Nowotarskiego
Panie starosto. Szykują się zmiany, jeśli chodzi o sprawowanie przez Pana nadzoru nad lasami prywatnymi. Na czym mają one polegać?
Zmiany będą wprowadzone od 1 lipca. Mają one przede wszystkim polegać na tym, że lasami prywatnymi zajmą się bezpośrednio pracownicy starostwa.
A jak było do tej pory?
Nadzór nad lasami prywatnymi był zlecany leśnikom z nadleśnictwa. To oni zajmowali się między innymi cechowaniem drzew do wycinki. Teraz będą to robić nasze służby.
A skąd ta zmiana i to tak szybka?
Zlecenie to Powiat zbyt dużo kosztowało. Leśnicy mają przecież dodatkowe gratyfikacje, takie jak np. depozyty drewna. Zapewniam jednak, że dla przeciętnego właściciela lasu nic się nie zmieni. Nasi pracownicy będą tak samo wykonywać te zadania. Chcę dodać, że nasi leśnicy będą też doradzać właścicielom lasów, jak prowadzić prawidłową gospodarkę leśną w drzewostanach górskich, tak, aby lasy przetrwały w jak najlepszym stanie dla kolejnych pokoleń.
A czy takie rozwiązanie nie będzie zbyt skomplikowane dla właścicieli lasów?
Nie, wręcz przeciwnie. Specjalny telefon będzie czynny całą dobę. Dzięki temu liczymy, że lepsza będzie komunikacja pomiędzy właścicielami lasu a osobami sprawującymi nad nimi nadzór.
Dziękuję za wyjaśnienie.
***
Więcej na temat zmian w dziale bezpłatne ogłoszenia urzędowe. Warto też przeczytać szczegółowe wyjaśniania podane poniżej, a udostępnione przez starostę.
Nadzór nad gospodarką leśną
Nadzór nad gospodarką leśną w lasach nie stanowiących własności Skarbu Państwa sprawuje starosta prowadząc gospodarkę leśną na podstawie uproszczonego planu urządzenia lasu lub inwentaryzacji stanu lasu.
Nadzór to zespół oddziaływań organu administracji publicznej na osoby fizyczne i prawne posiadające lasy, w celu wykonania ciążących na tych osobach obowiązków wynikających
z ustawy o lasach. Przez nadzór rozumie się zatem prawo do sprawowania kontroli nad czyjąś działalnością, połączone z uprawnieniem do merytorycznego korygowania tych czynności.
Nadzór nad gospodarką leśną polega na:
1. lustracji, kontroli, opiniowaniu, a także doradztwie,
2. wydawaniu decyzji administracyjnych,
3. kontroli wykonania decyzji.
Starosta nakazuje w drodze decyzji wykonanie ciążących na właścicielach lasów obowiązków odnośnie:
1. ponownego wprowadzania roślinności leśnej w okresie do 5 lat od usunięcia drzewostanu
2. przebudowy drzewostanów
3. przeprowadzenia zabiegów pielęgnacyjnych w uprawach do 10 lat
4. usuwanie drzew opanowanych przez organizmy szkodliwe, a także złomów i wywrotów
5. zabiegów profilaktycznych i ochronnych zapobiegających powstawaniu i rozprzestrzenianiu się pożarów
6. racjonalnego użytkowania lasu – pozyskania w granicach nie przekraczających możliwości produkcyjnych lasu
7. ochrony gleb i wód leśnych.
Starosta wydaje decyzję:
1. na wniosek właściciela w sprawie finansowania z budżetu państwa kosztów odnowienia i przebudowy drzewostanów uszkodzonych przez przemysł, pożary i inne klęski żywiołowe spowodowane czynnikami biotycznymi i abiotycznymi
2. uznanie lasu za ochronny po uzgodnieniu z właścicielem lasu
3. na wniosek właściciela w sprawie finansowania z budżetu państwa częściowego lub całkowitego pokrycia kosztów zalesienia gruntów, przeznaczonych do zalesienia
w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
4. zmiany lasu na użytek rolny w przypadkach szczególnie uzasadnionych
5. wykonanie zabiegów ochronnych i zwalczania szkodliwej entomofauny
Obowiązki właścicieli lasów
Ustawa o lasach zobowiązuje właściciela lasów, do prowadzenia trwale zrównoważonej gospodarki leśnej według uproszczonego planu urządzenia lasu, a w szczególności do:
1. zachowania w lasach roślinności leśnej,
2. ponownego wprowadzania roślinności leśnej (upraw leśnych) w lasach w okresie 5 lat od usunięcia drzewostanu, a w razie szkód wywołanych przez pożary i inne klęski żywiołowe w okresie 5 lat,
3. pielęgnowania i ochrony lasu, w tym również ochrony przeciwpożarowej,
4. przebudowy drzewostanu, który nie zapewnia osiągnięcia celów gospodarki leśnej, zawartych w uproszczonym planie urządzenia lasu lub decyzji starosty,
5. racjonalnego użytkowania lasu w sposób trwale zapewniający optymalną realizację wszystkich jego funkcji przez:
− pozyskiwanie drewna nie przekraczających możliwości produkcyjnych lasu,
− pozyskiwanie surowców i produktów ubocznego użytkowania lasu w sposób zapewniający możliwość ich biologicznego odtwarzania, a także ochronę runa leśnego.
Prawa właścicieli lasów:
Właściciel lasu ma prawo:
1. Pozyskiwać drewno w posiadanym lesie zgodnie z uproszczonym planem urządzania lasu lub zasadami ustalonymi przez kierownika urzędu rejonowego.
2. Otrzymać dotację z budżetu państwa na pokrycie kosztów zagospodarowania i ochrony związanych z przebudową drzewostanów uszkodzonych przez gazy i pyły przemysłowe.
3. Otrzymać dotację z budżetu państwa na częściowe lub całkowite pokrycie kosztów zalesienia gruntów, przeznaczonych do zalesienia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
4. Do bezpłatnego doradztwa w zakresie gospodarki leśnej, po zwróceniu się w tej sprawie do leśniczego.
5. Do pomocy leśniczego w zwalczaniu przestępstw i wykroczeń w posiadanym lesie, na swój wniosek w tej sprawie
6. Występować w uzasadnionych przypadkach z wnioskiem do nadleśniczego, o nieodpłatny przydział sadzonek na odnowienie lasu zgodnie z uproszczonym planem urządzania lasu
7. Zakazać wstępu do lasu stanowiącego jego własność, oznaczając ten las tablicą z odpowiednim napisem.
Pozyskanie drewna w lasach nie stanowiących własności Skarbu Państwa odbywa się na podstawie Uproszczonych planów urządzenia lasów.
Z lasu można pobrać taką ilość drewna, która nie zagraża jego trwałości w danym obrębie ewidencyjnym oraz zapewnia ciągłość użytkowania lasu. Maksymalna wielkość do pozyskania, ustalona w uproszczonym planie urządzenia lasu, jest wielkością wyważoną i nieprzekraczalną, bowiem zapewnia ona trwałe zachowanie lasów.
Pozyskanie nie zgodne z UPUL jest możliwe w szczególnych sytuacjach lub przypadkach losowych – decyzję w tej sprawie wydaje Starosta na wniosek właściciela.
Każde drewno pozyskane na terenie lasów stanowiących własność prywatną powinno być ocechowane zgodnie z rozporządzeniem Ministra ochrony środowiska zasobów naturalnych i leśnictwa z dnia 24 lutego 1998 r.
W świetle przepisów ustawy o lasach pozyskanie drewna w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa może mieć miejsce na podstawie:
1. uproszczonego planu urządzenia lasu – podstawowy dokument wg ustawy zapewniający racjonalną gospodarkę leśną,
2. decyzji starosty określającej zadania z zakresu gospodarki leśnej,
3. zezwolenia starosty wydanego w przypadku losowym.
Nielegalny wyrąb
Pozyskanie drewna w lasach prywatnych zostało zdyscyplinowane przy pomocy ustawy
z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń (t.j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 46, poz. 275 z późn. zm.) Art. 158. §1. tej ustawy stanowi, że: „Właściciel lub posiadacz lasu, który dokonuje wyrębu drzewa w należącym do niego lesie albo w inny sposób pozyskuje z tego lasu drewno niezgodnie z planem urządzenia lasu, uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją określającą zadania z zakresu gospodarki leśnej albo bez wymaganego pozwolenia, podlega karze grzywny.”
I dalej Art. 158. §2.: „W razie popełnienia wykroczenia określonego w §1 orzeka się przepadek pozyskanego drewna”
Powyższy przepis powinien skłonić właścicieli lasów do rozważnego potraktowania pozyskania drewna, skorzystania z doradztwa pracownika prowadzącego nadzór nad gospodarką leśną w ich lasach.
W ramach nadzoru w terenie wykonywane są następujące czynności:
1. cechowanie drewna i wystawianie świadectwa legalności,
2. ustalanie zadań dla właścicieli lasów tzw. doradztwo, w przypadku braku Uproszczonego planu urządzenia lasu, w tym:
a) wyznaczanie czyszczeń wczesnych i późnych
Czyszczenia zabiegi pielęgnacyjne w uprawie i młodniku mające na celu doprowadzenie sadzonek do okresu drzewostanu średniego. Podstawową rolą tych zabiegów jest zmniejszanie liczby drzewek oraz rozluźnianie miejsc przegęszczonych, usuwanie zbędnych domieszek, wstępne dopasowywanie składu gatunkowego do składu docelowego, uodparnianie uprawy i młodnika na czynniki atmosferyczne, usuwanie drzew chorych oraz początkowa selekcja drzew tj. usuwanie drzew wadliwych.
b) wyznaczanie trzebieży wczesnych i późnych
Trzebieże zabiegi w drzewostanach średnich klas wieku. Mają na celu pobudzenie zdolności wzrostowych i produkcyjnych drzew oraz siedliska, zabezpieczenie cennego surowca na pniu, uodpornienie drzewostanu na czynniki atmosferyczne a przede wszystkim popieranie drzew cennych oraz regulację docelowego składu gatunkowego. W czasie trzebieży późnych przygotowuje się drzewostan do pierwszych odnowień.
c) wyznaczanie drzew do usunięcia w ramach cięć sanitarnych
Wskazywanie drzew opanowanych przez szkodniki oraz osłabionych przez czynniki abiotyczne i biotyczne np. grzyby, wiatr itp.
d) ustalanie zakresu pozyskania drewna zdrowego
W drzewostanach górskich nie powinno przekraczać się w pozyskaniu 30% zapasu (całkowitej masy drzew na ha). Ponadto należy uwzględniać takie czynniki jak: odnowienie i jego ilość, zwarcie drzewostanu, hodowlany cel pozyskania.
e) ustalanie składu gatunkowego odnowień w drzewostanach poklęskowych
f) ustalanie składu gatunkowego zalesień na terenach porolnych jeśli są wykonywane.
3. nadzorowanie realizacji Uproszczonych planów urządzenia lasów,
Na terenie powiatu uproszczonymi planami urządzenia lasów jest objęte około 6% pow. wszystkich lasów.
4. ogólne doradztwo i udzielanie informacji z zakresu gospodarki leśnej,
Zakres doradztwa jest szeroki. Od zagadnień ogólnych takich jak cechowanie drewna i zasady wykonywania tej czynności, po szczegółowe informacje dotyczące wymagań poszczególnych gatunków drzew oraz doboru składu gatunkowego w zależności od siedliska.
5. uczestnictwo w wyjaśnianiu sytuacji spornych w obecności Policji oraz np. zgłaszanie nielegalnych wysypisk śmieci.
